Motorolie vervangen is een van de meest belangrijke onderhoudstaken voor je auto. Toch weten veel mensen niet precies wanneer ze dit moeten doen, welke olie ze nodig hebben of wat er gebeurt als ze het te lang uitstellen. De gevolgen van verouderde olie kunnen groot zijn: een motor die slijtage oploopt, meer brandstof verbruikt en uiteindelijk eerder kapotgaat. Gelukkig is dit iets wat je zelf kunt doen of makkelijk kunt laten doen, als je weet hoe het werkt.

Wat motorolie doet in je auto

Motorolie heeft één grote taak: de bewegende delen in de motor smeren zodat ze niet beschadigen. Zonder smering schuren metalen onderdelen tegen elkaar en slijten ze razendsnel. Maar olie doet meer dan alleen smeren. Het koelt de motor mee, het beschermt tegen roest en het houdt vuil en metaaldeeltjes bij elkaar totdat het oliefilter ze opvangt. Verse smeerolie is lichtgeel of amber van kleur. Na verloop van tijd wordt ze donker en dik door al het vuil dat ze opneemt. Op dat moment werkt ze minder goed en is het tijd om de olie te vernieuwen.

Hoe vaak je de olie moet verversen

De meeste auto’s hebben een interval van 10.000 tot 30.000 kilometer, afhankelijk van het type motor en de soort olie. Bij oudere auto’s, zeker bij klassieker modellen en oldtimers, ligt dit interval vaak lager. Dit heeft te maken met de technologie van die motoren, die anders omgaat met warmte en druk. Rijdt je weinig kilometers maar wel veel korte stukjes? Dan is het slim om de olie minstens één keer per jaar te vernieuwen. Bij korte ritten warmt de motor nooit echt goed op, waardoor er vocht in de olie kan komen. Dat versnelt de slijtage. Kijk altijd in het onderhoudsboekje van je auto voor het juiste interval.

De juiste olie kiezen voor jouw motor

Niet elke olie is geschikt voor elke motor. Er zijn twee grote typen: minerale olie en synthetische olie. Minerale olie is gemaakt van ruwe aardolie en is minder bewerkt. Synthetische olie is in een fabriek gemaakt en biedt meer bescherming bij hoge temperaturen en extreme omstandigheden. Er zijn ook half synthetische varianten, die een mengsel zijn van beide typen. De viskositeit, dat is de dikte van de olie, staat op de verpakking als een cijfer zoals 5W30 of 10W40. Het eerste getal zegt iets over het gedrag bij kou, het tweede over het gedrag bij warmte. Welke viskositeit je nodig hebt, staat in het rijdershandboek van je voertuig. Bij oldtimers gelden aparte richtlijnen, omdat die motoren soms specifieke additieven nodig hebben die in moderne olie niet meer zitten.

Zelf de olie vervangen: zo doe je dat

Het zelf wisselen van smeerolie is haalbaar als je een beetje handig bent. Je hebt nodig: de juiste nieuwe olie, een nieuw oliefilter, een opvangbak, een moersleutel en een filterleutel. Zet de auto op een vlakke ondergrond en laat de motor een paar minuten draaien zodat de olie warm wordt. Warme olie stroomt makkelijker weg. Zet daarna de motor uit en wacht even zodat je je niet brandt. Schroef de aflaatplug onder de motor los en laat de oude olie in de opvangbak lopen. Vervang tegelijk het oliefilter, want daar zit ook oud vuil in. Schroef daarna alles weer dicht, vul de nieuwe olie bij via de vulopening bovenop de motor en controleer het peil met de oliemeetlat. Zorg dat de gebruikte olie naar een inzamelpunt gaat, want het is gevaarlijk afval.

Veelgestelde vragen

Wat gebeurt er als ik de olie te lang niet ververs?
Als je de olie te lang niet ververst, verliest ze haar smeerende werking. De olie wordt dikker en vuiler, waardoor de motor harder moet werken. Op den duur kan dit leiden tot zware motorschade, zoals vastgelopen zuigers of beschadigde lagers. Dit soort reparaties is veel duurder dan een olieverversing.

Mag ik zelf olie bijvullen tussen twee beurten door?
Je mag zelf olie bijvullen als het peil te laag staat, maar gebruik dan wel exact hetzelfde type en dezelfde viskositeit als wat er al in zit. Mengen van sterk verschillende oliesoorten kan leiden tot schuimvorming of verminderde werking. Controleer het peil regelmatig, zeker bij oudere auto’s die wat meer olie verbruiken.

Moet ik ook het oliefilter vervangen als ik de olie ververs?
Ja, het oliefilter vervangen bij een olieverversing is sterk aan te raden. In het filter zit al het vuil dat de oude olie heeft opgevangen. Als je het filter laat zitten, stroomt de nieuwe olie meteen door een vies filter en wordt ze sneller verontreinigd. Een nieuw filter is goedkoop en hoort bij een goede oliewissel.

Wat doe ik met de oude olie?
Oude motorolie mag je nooit weggooien in de vuilnisbak, het riool of de grond. Het is gevaarlijk afval. Je kunt de gebruikte olie inleveren bij een gemeentelijk milieustation of bij een garagebedrijf. Veel doe het zelf winkels nemen het ook gratis in.